Teknologi yang digunakan di seluruh dunia tidak semestinya lahir daripada negara-negara kuasa besar. Malah, beberapa produk inovasi rakyat Malaysia turut mencetuskan perubahan dalam bidang teknologi, keselamatan, fotografi, perkhidmatan dron dan kejuruteraan awam sehingga mendapat perhatian di peringkat antarabangsa.
Selama ini, nama Amerika Syarikat, Jepun atau Korea Selatan sering dikaitkan dengan penciptaan teknologi moden. Namun, kisah lima inovasi berikut membuktikan bahawa kepakaran rakyat Malaysia juga mampu menghasilkan ciptaan yang memberi kesan jauh melangkaui sempadan negara.
Pemacu kilat antara inovasi rakyat Malaysia yang mencuri perhatian
Pemacu kilat atau lebih popular sebagai pendrive merupakan antara teknologi yang begitu dekat dengan kehidupan seharian. Peranti kecil ini pernah menjadi medium utama untuk menyimpan dan memindahkan fail sebelum penggunaan storan awan serta teknologi pemindahan data moden semakin meluas.
Nama K. Pua Khein Seng, seorang jurutera kelahiran Sekinchan, Selangor, sering dikaitkan dengan perkembangan pemacu kilat USB. Beliau merupakan pengasas bersama Phison Electronics dan memainkan peranan penting dalam pembangunan teknologi pengawal USB yang membantu menjadikan pemacu kilat lebih praktikal untuk kegunaan pengguna.
Ketika mula diperkenalkan secara komersial sekitar awal 2000-an, pemacu kilat menawarkan sesuatu yang amat diperlukan ketika itu, iaitu kaedah menyimpan dan membawa data yang lebih kecil, mudah digunakan serta tidak memerlukan cakera optik. Perkembangan teknologi berkenaan kemudiannya membantu mengubah cara pelajar, pekerja dan pengguna menyimpan dokumen digital.
Kisah pemacu kilat juga menunjukkan bagaimana sesuatu teknologi yang kelihatan ringkas boleh memberi impak besar apabila ia memenuhi keperluan sebenar pengguna. Hari ini, peranti penyimpanan USB hadir dalam pelbagai bentuk dan kapasiti, tetapi prinsip asasnya terus menjadi sebahagian daripada evolusi storan mudah alih.
Pasport biometrik mengubah keselamatan perjalanan
Malaysia turut mempunyai sejarah dalam penggunaan teknologi biometrik untuk keselamatan dokumen perjalanan. Pada 1998, negara ini memperkenalkan pasport bercip yang mengandungi maklumat biometrik sebagai usaha memperkukuh keselamatan dan mengurangkan risiko pemalsuan dokumen.
Teknologi tersebut membolehkan maklumat pemegang pasport disimpan secara elektronik dan digunakan dalam proses pemeriksaan imigresen. Pendekatan ini merupakan satu langkah penting dalam usaha mempercepatkan pengesahan identiti serta meningkatkan tahap keselamatan di pintu masuk negara.
Perkembangan pasport elektronik selepas itu turut mencerminkan perubahan besar dalam sistem perjalanan antarabangsa. Teknologi biometrik kini semakin menjadi sebahagian daripada sistem kawalan sempadan moden, termasuk penggunaan pengecaman wajah dan sistem automatik di lapangan terbang.
Bagi Malaysia, pengenalan awal teknologi berkenaan menjadi antara contoh bagaimana kepakaran tempatan dalam teknologi keselamatan boleh menyumbang kepada perubahan dalam pengalaman perjalanan dan pengurusan sempadan.
Teknologi dron tempatan menembusi pasaran global
Dalam bidang dron pula, nama Aerodyne Group menjadi antara contoh syarikat berasaskan Malaysia yang berjaya membawa teknologi tempatan ke pasaran antarabangsa. Syarikat yang diasaskan oleh Kamarul A Muhamed di Kuala Lumpur itu membangunkan penyelesaian menggunakan dron, analitik data dan kecerdasan buatan untuk pelbagai sektor.
Penggunaan dron tidak lagi terhad kepada aktiviti fotografi atau rakaman video. Teknologi tersebut kini digunakan bagi kerja pemantauan infrastruktur, pertanian, utiliti, tenaga dan pemeriksaan aset yang sukar atau berisiko untuk dilakukan secara manual.
Aerodyne pernah mendapat pengiktirafan antarabangsa sebagai penyedia perkhidmatan dron terkemuka melalui laporan Drone Industry Insights bagi tahun 2021 dan 2022. Syarikat itu juga pernah menerima pengiktirafan daripada Frost & Sullivan serta Institute of Engineering and Technology Malaysia.
Keupayaan menggunakan data daripada penerbangan dron untuk menghasilkan maklumat yang boleh membantu membuat keputusan menjadi antara kekuatan utama pendekatan ini. Dalam sektor seperti pertanian, contohnya, imej udara boleh membantu mengenal pasti keadaan tanaman dan kawasan yang memerlukan perhatian dengan lebih terperinci.
Kejayaan Aerodyne memperlihatkan bahawa produk inovasi rakyat Malaysia tidak semestinya berbentuk barangan yang boleh dipegang. Ia juga boleh hadir dalam bentuk teknologi, perisian dan perkhidmatan yang digunakan oleh organisasi di pelbagai negara.
Kamera Lytro membawa idea baharu dalam fotografi
Satu lagi kisah menarik datang daripada dunia fotografi menerusi kamera Lytro yang dibangunkan oleh Dr. Ren Ng, seorang saintis kelahiran Malaysia yang menjalankan penyelidikan di Universiti Stanford.
Berbeza daripada kamera konvensional, teknologi Lytro menggunakan konsep fotografi medan cahaya. Kamera tersebut direka untuk menangkap maklumat mengenai arah cahaya yang masuk ke dalam kamera, membolehkan pengguna mengubah titik fokus gambar selepas imej dirakam.
Konsep “tangkap dahulu, fokus kemudian” menjadi ciri yang menarik perhatian ketika teknologi tersebut diperkenalkan. Ia menawarkan pendekatan berbeza terhadap proses fotografi kerana pengguna tidak semestinya perlu menentukan titik fokus pada saat gambar diambil.
Lytro kemudiannya menghentikan operasinya pada 2018, tetapi idea yang dibangunkan melalui teknologi medan cahaya terus mempunyai nilai dalam bidang fotografi pengiraan dan teknologi imejan. Perkembangan ini memperlihatkan bagaimana sesuatu inovasi tidak semestinya dinilai hanya berdasarkan jangka hayat produk komersialnya.
Sumbangan Dr. Ren Ng turut menjadi contoh bahawa rakyat kelahiran Malaysia mampu menghasilkan penyelidikan teknologi yang mencetuskan perbincangan dan perkembangan baharu dalam bidang imejan digital.
Dinding Nehemiah menjadi inovasi kejuruteraan bertaraf antarabangsa
Dalam bidang kejuruteraan awam pula, Dinding Nehemiah merupakan antara inovasi yang dikaitkan dengan jurutera Malaysia, Ir. Dr. Nehemiah Lee. Sistem tembok penahan tanah ini menggunakan panel konkrit pratuang bersama elemen tetulang untuk menghasilkan struktur yang dapat digunakan dalam projek pembangunan dan infrastruktur.
Antara kelebihan sistem tersebut ialah kaedah pembinaan yang boleh mempercepatkan kerja pemasangan di tapak berbanding sesetengah pendekatan konvensional. Penggunaan komponen pratuang juga membantu menjadikan proses pembinaan lebih tersusun kerana sebahagian kerja boleh dilakukan sebelum komponen dibawa ke tapak.
Teknologi ini kemudiannya berkembang ke pasaran luar negara dan dilaporkan digunakan di lebih 30 negara, termasuk Australia dan India. Aplikasinya merangkumi projek seperti lebuh raya, jambatan serta pembangunan infrastruktur lain.
Dinding Nehemiah menunjukkan bahawa inovasi tempatan bukan sekadar mengenai teknologi digital. Kepakaran dalam bidang kejuruteraan, bahan binaan dan reka bentuk struktur juga mampu menghasilkan penyelesaian yang mempunyai nilai komersial serta kegunaan di peringkat global.
Bukti kepakaran tempatan mampu bersaing di peringkat dunia
Lima kisah ini memperlihatkan kepelbagaian bidang yang pernah disentuh oleh pencipta dan syarikat dari Malaysia, daripada peranti penyimpanan data dan dokumen perjalanan hinggalah teknologi dron, fotografi serta kejuruteraan awam.
Lebih menarik, setiap inovasi lahir daripada usaha menyelesaikan masalah tertentu. Ada yang memudahkan penyimpanan data, ada yang meningkatkan keselamatan perjalanan, manakala yang lain membantu kerja industri atau memperkenalkan pendekatan baharu dalam teknologi imejan dan pembinaan.
Justeru, kisah produk inovasi rakyat Malaysia ini wajar dilihat sebagai sebahagian daripada perjalanan teknologi negara. Ia bukan sekadar cerita tentang ciptaan yang pernah dihasilkan, tetapi turut menunjukkan bahawa idea, penyelidikan dan kepakaran tempatan berpotensi untuk digunakan di luar negara.
Dalam dunia yang semakin bergantung kepada teknologi, keupayaan menghasilkan penyelesaian yang relevan menjadi aset penting. Lima inovasi ini sekurang-kurangnya memberikan gambaran bahawa apabila idea tempatan dibangunkan dengan kepakaran dan sokongan yang betul, hasilnya mampu mendapat tempat di pentas antarabangsa.
Soalan Lazim (FAQ)
Apakah contoh produk inovasi rakyat Malaysia yang terkenal?
Antara contoh yang sering dikaitkan dengan inovasi tempatan ialah pemacu kilat, pasport biometrik, teknologi perkhidmatan dron, kamera Lytro dan Dinding Nehemiah.
Mengapa produk inovasi rakyat Malaysia penting untuk diketengahkan?
Kejayaan inovasi tempatan menunjukkan bahawa rakyat Malaysia mempunyai kepakaran dalam pelbagai bidang teknologi dan kejuruteraan yang berpotensi digunakan di peringkat antarabangsa.
Adakah semua produk inovasi rakyat Malaysia berbentuk produk fizikal?
Tidak. Inovasi boleh merangkumi peranti fizikal, teknologi, sistem, perisian serta perkhidmatan yang menawarkan penyelesaian kepada sesuatu masalah.
